Susan Philipsz

26 november 2021 - 28 maart 2022

Dit najaar opent in de Oude Kerk de eerste Nederlandse solotentoonstelling van de Schotse kunstenaar Susan Philipsz (Glasgow, 1965). Na talrijke bezoeken aan de kerk en uitgebreid artistiek onderzoek presenteert Philipsz vanaf 26 november haar context-specifieke geluidsinstallatie in het oudste gebouw van de stad.

achtergrond
Philipsz noemt zichzelf een geluidsarchitect. In haar werk houdt Philipsz zich bezig met het opnieuw arrangeren en interpreteren van bestaande composities of muziekstukken op basis van de eigenschappen van een plek. Philipsz onderzoekt de ruimtelijke eigenschappen van geluid, met zijn emotionele en cognitieve dimensies. In haar installaties die op specifieke geografische locaties worden afgespeeld en waarin haar eigen, ongeoefende stem klinkt gebruikt zij geluid om een ​​bewustzijn bij de luisteraar op te wekken en om hun perceptie van zichzelf op een bepaalde plaats en tijd tijdelijk te veranderen. Haar geluidswerken zijn te zien en te horen geweest op talrijke plekken. Van afgelegen ruimtes zoals steegjes en onderdoorgangen tot openbare ruimtes, zoals op een perron op de Documenta in Kassel, onder de Erasmusbrug in Rotterdam en recentelijk een verlaten zwembad in Bonn.

oude kerk
Voor haar geluidsinstallatie in de Oude Kerk neemt Philipsz de muziek van ’s lands beroemdste componist, Jan Pieterszoon Sweelinck, als uitgangspunt. Sweelinck legde na de Reformatie in de Oude Kerk de basis voor openbare orgelconcerten. Jonge organisten uit heel Europa kwamen naar Amsterdam om les van hem te krijgen. 400 jaar geleden werd hij in de Oude Kerk begraven. Dit sterftejaar wordt met een festival herdacht. Philipsz’ werk zoekt daarbij aansluiting. Met bewerkingen van Sweelincks muziek verkent ze deze herfst de unieke akoestiek van het oudste gebouw van de stad op een nieuwe manier. Door haar eigen stem in een monumentale omgeving te laten klinken, gaat ze dieper in op de architectuur en ruimte om ons heen. Visueel zal de installatie de monumentale omgeving van de Oude Kerk weer op een nieuwe manier zichtbaar maken. Philipsz: “Zingen is bijna een sculpturale ervaring. Het maakt je bewust van je innerlijke ruimte en wat er door je eigen stem gebeurt als je geluid in een ruimte projecteert. Ik ben vooral geïnteresseerd in de emotionele en psychologische eigenschappen van geluid en hoe het kan worden gebruikt als een middel om het individuele bewustzijn te veranderen.”
Voor de collegekamer van de Oude Kerk maakt Philipsz speciaal een apart werk: een sculptuur van een aantal orgelpijpen, die door de stem en adem van de kunstenaar de ruimte leven in lijken te blazen.

biografie
Philipsz studeerde sculptuur aan de Duncan of Jordanstone College of Art in Dundee en voltooide een master in fine art aan de University of Ulster. Sindsdien is haar werk wereldwijd op tal van plekken te zien geweest. Een greep: de Internationale Biënnale van Melbourne in 1999, Manifesta 3 in Ljubljana in 2000, de Biënnale van Tirana in 2001, de Triennal of British Art in Tate Britain in 2003, de 16e Biënnale van Sydney in 2008. In 2010 kreeg ze de opdracht om een werk te maken voor het Solomon R. Guggenheim Museum in New York. In 2013 was werk van Philipsz opgenomen in ‘Soundings: A Contemporary Score’, de allereerste grote tentoonstelling van geluidskunst in het Museum of Modern Art in New York City. In 2010 won ze de Turner Prize. Het was de eerste keer dat deze prestigieuze award werd toegekend aan een geluidswerk.



Delen